Wykonawca strony nie odpowiada: jak odzyskać domenę, hosting i dostęp

Zacznij od domeny: sprawdź w rejestrze NASK, kto jest jej abonentem i do kiedy jest opłacona. Jeśli abonentem jest Twoja firma, przeniesiesz domenę przez rejestratora bez udziału wykonawcy, a większość kont Google odzyskasz sam, potwierdzając własność domeny rekordem DNS albo plikiem na stronie. Jeśli abonentem jest wykonawca, rejestrator bez jego zgody nie zmieni abonenta ani nie przeniesie domeny.

W jakiej kolejności odzyskiwać dostępy?

Od domeny zależy cała reszta. Strona, poczta i weryfikacja kont Google działają przez rekordy DNS, a żeby odzyskać konto Google bez udziału obecnego administratora, musisz wykazać, że kontrolujesz domenę albo pliki strony. Dlatego kolejność wygląda tak:

1. Domena: abonent, rejestrator i data ważności.
2. DNS i hosting: gdzie stoi strona, kopia plików i bazy danych.
3. Panel strony (CMS) oraz licencje płatnych wtyczek.
4. Poczta i konto administratora Google Workspace albo Microsoft 365.
5. Search Console, Google Analytics i Profil Firmy w Google.
6. Umowa z wykonawcą: czy prawa do strony przeszły na firmę.

Ile trwa odzyskanie dostępów?

W firmie usługowej, z którą pracujemy, poprzedni wykonawca trzymał na swoich kontach domenę, hosting i panel strony. Poczty u niego nie było. Odzyskanie dostępów trwało ponad miesiąc, a w końcu wykonawca je oddał.

Kroki zależne od wykonawcy trwają tyle, ile on zwleka. Dlatego od pierwszego dnia rób równolegle to, co nie wymaga jego zgody: sprawdź domenę, zrób kopię strony, jeśli masz do niej dostęp, i uruchom procedury Google opisane niżej.

Jeśli nie masz na to czasu, zajmiemy się tym za Ciebie. Wystarczy kilka zdań w formularzu, a odpowiemy, od czego zacząć w Twojej sytuacji.

Zleć odzyskanie dostępów

Kto jest abonentem Twojej domeny?

O domenie .pl decyduje abonent, czyli firma albo osoba, która zawarła umowę z NASK. Abonentem nie zostaje się przez płacenie faktur ani przez login do panelu rejestratora. W rejestrze .pl nie ma też osobnych kontaktów technicznych ani administracyjnych, jest tylko abonent.

Abonenta sprawdzisz w publicznych usługach NASK:

• WHOIS (formularz na dns.pl/whois albo polecenie whois -h whois.dns.pl twojadomena.pl) pokazuje typ abonenta (registrant type: organization albo individual), rejestratora i daty, w tym renewal date, czyli koniec opłaconego okresu. Nazwę abonenta sprawdzisz w RDAP.
• RDAP (w przeglądarce otwórz https://rdap.dns.pl/domain/twojadomena.pl) przy typie organization podaje nazwę, adres i telefon abonenta, a przy typie individual nazwy nie pokazuje. Dopisek „REDACTED FOR PRIVACY” pojawia się także przy firmach i przy rejestratorze, więc niczego nie rozstrzyga.

Ukryta nazwa abonenta nie przesądza, czyja jest domena. Właściciel jednoosobowej działalności może być zapisany w rejestrze jako osoba fizyczna albo jako organizacja, zależnie od tego, czy chce pokazywać swoje dane w WHOIS. Przy JDG typ individual może więc oznaczać Ciebie. Jeśli Twoja firma jest spółką, a typ to individual, abonentem jest osoba fizyczna: ktoś z firmy albo spoza niej, na przykład wykonawca.

Transfer czy cesja: co zależy od wykonawcy?

Transfer zmienia rejestratora, a cesja abonenta. Transfer wystarczy, gdy abonentem jest już Twoja firma, a konto u rejestratora trzyma wykonawca. Gdy abonentem jest ktoś inny, potrzebna jest cesja.

Jeśli abonentem jest wykonawca, bez jego potwierdzenia cesji nie będzie. Gdy odmawia, dalsze kroki ustal z prawnikiem.

Kłopot pojawia się też wtedy, gdy abonentem jest Twoja firma, ale w rejestrze zapisano e-mail wykonawcy. NASK wysyła potwierdzenie transferu właśnie na adres abonenta z rejestru.

Uważaj na cesję wewnętrzną. Część rejestratorów przepina domenę na inne konto klienta, ale abonent w rejestrze zostaje ten sam. Po każdym przekazaniu sprawdź w RDAP, czy abonentem jest już Twoja firma.

Kod AuthInfo: kto go wydaje i jak długo działa?

AuthInfo to kod, który pozwala zmienić rejestratora. Abonent dostaje go od obecnego rejestratora i przekazuje nowemu. Rejestrator ma obowiązek wydać kod niezwłocznie i nie może uzależniać tego od dodatkowych warunków, także od zapłaty. Zaległych opłat może dochodzić osobno. Gdy odmawia, abonent może złożyć do NASK pisemną reklamację, a w wyjątkowych sytuacjach NASK sam udostępnia mu kod.

Jak długo kod działa, sprawdzisz u rejestratora. W nazwa.pl kod dostaniesz po złożeniu podpisanego wniosku abonenta. Przychodzi listem na adres korespondencyjny abonenta i działa 30 dni.

Jak to wygląda w domenach .com i .eu?

W .com i innych domenach globalnych rejestrator ma 5 dni kalendarzowych na wydanie kodu. Najpierw przenieś domenę do nowego rejestratora, a dopiero potem zmieniaj dane abonenta, bo po takiej zmianie transfer jest zablokowany na 60 dni. W .eu kod (TAC) działa 40 dni albo do użycia, a abonent wygeneruje go sam w serwisie My .eu.

Ile czasu zostaje, gdy domena wygaśnie?

Koniec opłaconego okresu domeny .pl pokazuje WHOIS w polu renewal date. Po tej dacie domena jest zablokowana do 30 dni: wypada z DNS, więc przestają działać strona i poczta, ale wciąż można ją odnowić u rejestratora. Bez odnowienia umowa z NASK zostaje rozwiązana, domena przez 5 dni czeka na usunięcie i wraca do puli wolnych nazw. Razem to do ok. 35 dni od daty z WHOIS, tyle samo u każdego rejestratora, bo cykl wyznacza rejestr .pl.

Jeśli ktoś wykupił na domenę opcję, po uwolnieniu ma pierwszeństwo rejestracji. Czy opcja jest wykupiona, też pokazuje WHOIS.

Domenę odnawia się u rejestratora, na koncie, na którym jest zapisana. Jeśli to konto ma wykonawca, data z WHOIS jest pierwszym terminem, którego musisz pilnować.

Gdzie stoi strona i jak zrobić jej kopię?

Hosting ustalisz z rekordów DNS domeny. Rekord NS wskazuje, kto prowadzi strefę DNS, rekord A to adres IP serwera strony, a rekord MX to serwer poczty. Rekordy odczytasz narzędziem Google Admin Toolbox Dig albo poleceniem dig. Firmę, do której należy adres IP serwera, wskaże baza RIPE Database.

Strefa DNS, serwer strony i poczta bywają u różnych firm. Rekordy zmieniasz u dostawcy wskazanego w NS, a to nie zawsze jest rejestrator.

Konta hostingowego zwykle nie przejmiesz bez obecnego właściciela, bo przeniesienie usługi albo jej cesję musi on potwierdzić u dostawcy. Jeśli kontrolujesz domenę i masz kopię strony, nie musisz na to czekać. Uruchom stronę na nowym serwerze i przełącz na niego rekordy DNS.

Kopia strony to pliki i baza danych, a do odtworzenia strony potrzebujesz obu. Pliki skopiujesz przez SFTP, bazę wyeksportujesz na przykład w phpMyAdmin, a dane połączenia z bazą WordPress trzyma w pliku wp-config.php. Trzymaj kopie w kilku miejscach, na przykład w chmurze i na dysku w firmie. Kopia zapisana tylko na koncie wykonawcy zniknie razem z tym kontem.

Jeśli przenosisz stronę na nowy serwer, co najmniej tydzień wcześniej obniż TTL rekordów DNS, na przykład do kilku godzin. TTL mówi innym serwerom, jak długo pamiętać stary adres, więc po obniżeniu zmiana rozejdzie się szybciej.

Jak odzyskać panel strony i licencje?

Z dostępem do hostingu panel WordPressa odzyskasz bez wykonawcy. Hasło administratora zmienisz w bazie danych przez phpMyAdmin albo poleceniem wp user update w WP-CLI. Zwykły reset przez link „Nie pamiętasz hasła?” (w angielskiej wersji „Lost your password?”) zadziała tylko wtedy, gdy masz dostęp do skrzynki przypisanej do konta. Po zalogowaniu sprawdź na liście użytkowników, kto ma rolę administratora, i usuń konto wykonawcy albo ogranicz jego uprawnienia.

Licencje płatnych motywów i wtyczek są przypisane do kont u ich producentów. Elementor pozwala na przykład przełączyć stronę z licencji Pro wykonawcy na licencję klienta. Każdy producent ma jednak własne zasady, więc sprawdź każdą płatną wtyczkę osobno.

Jak odzyskać pocztę i konto administratora?

Dostawcę poczty wskażą rekordy MX domeny. Przy Google Workspace to smtp.google.com albo, na starszych kontach, adresy z członem „aspmx”. Gdy jedynym administratorem jest wykonawca, ścieżka zależy od dostawcy:

• Google Workspace. Konto administratora odzyskasz, potwierdzając własność domeny rekordem CNAME. Jeśli kreator nie znajdzie rekordu w ciągu 48 godzin, procedura kończy się niepowodzeniem. Zwykły użytkownik, który nie może skontaktować się z administratorem, też może po potwierdzeniu domeny dostać rolę superadministratora, ale Google najpierw pyta pozostałych administratorów. Jeśli licencje kupiono u sprzedawcy Google, pomoc Google odsyła do niego. To utrudnia sprawę, gdy sprzedawcą był wykonawca.
• Microsoft 365. Microsoft pozwala samodzielnie przejąć administrację (admin takeover) tylko w organizacji, która nie ma administratora globalnego. Jeśli organizacją zarządza wykonawca, poproś go, żeby nadał rolę administratora globalnego osobie z Twojej firmy.

Po zmianie dostawcy poczty stare wiadomości zostają u poprzedniego, dopóki ich nie przeniesiesz. Dlatego skrzynki z hostingu wykonawcy przenieś, zanim on zamknie konto.

Kto ma dostęp do Search Console, Analytics i Profilu Firmy?

Jeśli wykonawca zwleka z Profilem Firmy, możesz go odesłać do wytycznych Google. Kto zarządza profilem w imieniu firmy, ma na jej prośbę od razu przekazać własność profilu właścicielowi firmy.

Czy prawa do strony przeszły na Twoją firmę?

Dostęp do kont i prawa do strony to osobne sprawy. Grafika, teksty i kod strony mogą być chronione prawem autorskim, więc sprawdź, czy masz z wykonawcą umowę na piśmie i czy przenosi ona na Twoją firmę autorskie prawa majątkowe do strony. Sprawdź też, czy umowa wymienia sposoby korzystania ze strony, tzw. pola eksploatacji, na przykład publikację w internecie. Jeśli umowa nie mówi wprost o przeniesieniu praw, Twoja firma ma tylko licencję.

To opis praktyczny, nie porada prawna. W konkretnej sprawie zapytaj prawnika.

Co sprawdzić po odzyskaniu dostępów?

Na stronach, które przejmujemy, zapytania często giną po drodze albo trudno je w ogóle wysłać. Zanim cokolwiek przebudujesz, sprawdź 4 rzeczy:

1. Droga do kontaktu. Z każdej podstrony, także na telefonie, ma prowadzić bezpośredni link do numeru telefonu, adresu e-mail albo formularza.
2. Dostarczanie zapytań. Wyślij testowe zapytanie i sprawdź, czy dochodzi i kto je czyta. Formularz bywa zepsuty albo wysyła wiadomości do skrzynki, której nikt nie otwiera. Jeśli powiadomienia z formularza wysyła serwer strony, wpisz go do rekordu SPF domeny, inaczej serwery odbiorców mogą oznaczać te wiadomości jako spam.
3. Aktualność treści. Przejrzyj ofertę, ceny, zespół, adres i godziny pracy. Popraw wszystko, co zmieniło się od ostatniej aktualizacji strony.
4. Pomiar. Sprawdź, czy działa pomiar odwiedzin i czy rejestruje wysłanie formularza. Bez tego nie wiesz, ile zapytań przychodzi przez stronę.

Jakie dostępy firma powinna mieć na własnym koncie?

Listę sprawdź od razu po odzyskaniu dostępów, a potem raz w roku:

Jeśli wolisz to zlecić, przejmiemy stronę od poprzedniego wykonawcy i pomożemy przenieść domenę, hosting i konta na Twoją firmę. Potem możemy zająć się opieką nad stroną: kopiami zapasowymi z próbnym odtwarzaniem, monitoringiem dostępności, aktualizacjami i certyfikatami. Zakres opieki opisujemy na stronie Hosting, deploy i utrzymanie.

Napisz w formularzu, co trzyma wykonawca. Odpowiadamy zwykle w 1–2 dni robocze, a po krótkiej rozmowie dostaniesz plan przejęcia i wycenę.

Zgłoś stronę do przejęcia

Pytania i odpowiedzi

Czy faktury za domenę wystarczą, żeby ją odzyskać?

Same faktury nie wystarczą. O domenie .pl decyduje abonent, czyli strona umowy z NASK, a rejestrator nie zmieni abonenta ani nie przeniesie domeny bez jego wiedzy i zgody. Kto jest abonentem, sprawdzisz w WHOIS i RDAP NASK.

Ile kosztuje przeniesienie domeny .pl?

Transfer aktywnej domeny .pl do nazwa.pl, home.pl albo domena.pl jest bezpłatny. Cesja, czyli zmiana abonenta, kosztuje zależnie od rejestratora: w nazwa.pl 0 zł netto, w home.pl 92,25 zł albo 307,50 zł brutto za wniosek.

Co się stanie, jeśli wykonawca nie odnowi domeny?

Po końcu opłaconego okresu domena .pl do 30 dni pozostaje zablokowana: strona i poczta przestają działać, ale abonent może ją jeszcze odnowić. Potem przez 5 dni czeka na usunięcie i wraca do puli wolnych nazw, gdzie pierwszeństwo może mieć ktoś z wykupioną opcją.

Ile trwa odzyskanie dostępów do strony?

Zależy od tego, czy wykonawca współpracuje. W firmie usługowej, z którą pracujemy, trwało to ponad miesiąc. Przy Profilu Firmy w Google obecny właściciel ma 3 dni na odpowiedź na prośbę o dostęp, a nowy właściciel czeka 7 dni na pełne uprawnienia.

Pojęcia z tego artykułu

• Google Workspace
• DMARC
• Kopia zapasowa
• Kod AuthInfo